Omgeving - Mariëndaal, landhuis
Het vroegere huis Mariëndaal ligt eigenlijk niet in Arnhem. De gemeentegrens Arnhem-Renkum loopt pal voor het huis en het vroegere landhuis ligt net aan de Oosterbeekse kant.
Na de sloop van de kloostergebouwen, als gevolg van de stormachtige verwikkelingen rondom de Reformatie in Arnhem rond 1580, werd Mariëndaal verpacht. Anderhalve eeuw later, in 1735, werd het landgoed voor fl 16.350,00 verkocht aan Johan Brantsen. Rond 1740 liet hij er een, verhoudingsgewijs, klein huis bouwen.
In 1791 vererfde het landgoed aan de Arnhemse burgemeester mr. Jacob Nicolaas van Eck, waarna het tot 1936 in handen van zijn familie bleef. Op 24 november van dat jaar kocht de Stichting Het Geldersch Landschap huis en omringend landgoed.
In de Tweede Wereldoorlog werd het huis gevorderd door de Reichsarbeitdienst. Tijdens de Slag om Arnhem in september 1944 werd het huis zwaar beschadigd. De renovatie vond plaats in 1948 en een jaar later betrok het Bedrijfslaboratorium voor Grond- en Gewasonderzoek (Blgg) het gebouw.
In 1857 werd het 18de eeuwse huis in opdracht van Francois W.L. van Eck ingrijpend verbouwd en vergroot tot het huidige huis. Het oude interieur is verloren gegaan.
[Bron: www.arneym.nl]

1800~1900 - Kleurenlitho van huis Mariëndaal met koeien op de voorgrond. Onder de afbeelding staat het onderschrift: 'Gezigt op Mariendaal'. Jacob Nicolas van Eck (1752-1833), zoon van het echtpaar van Eck-van der Steen, erft landgoed Mariëndaal van Johan Brantsen in 1791. Tot 1936 bleef het landgoed in de familie van Eck. In 1857 werd het 18de-eeuwse huis in opdracht van Francois W.L. van Eck ingrijpend verbouwd en vergroot tot het huidige huis.
[Bron: Geldersch Landschap en Kasteelen]

1875~1880 - In 1857 werd het 18e-eeuwse huis ingrijpend verbouwd en vergroot tot het huidige huis. Het oude interieur is verloren gegaan. [Bron: Gelders Archief - 1553 - 243-0012. Potloodtekening: Lindemann, Wilhelm ]

1875 - Villa op het landgoed Mariëndaal. [Bron: Gelders Archief - 1501-04-7658]

1880 - Villa op het landgoed Mariëndaal. [Bron: Gelders Archief - 1501-04 - 7661]

1887 - Tekening van de voor- en zijgevel van landgoed Mariëndaal. De tekening is gemaakt met potlood en aquarel op beige papier. Rechtsonder is een onleesbare signatuur en het jaartal '1887' te lezen.
[Bron: Geldersch Landschap en Kasteelen]

1903 - Landhuis Mariëndaal, hier kasteel genoemd.

1904 - Het latere laboratorium voor grond- en gewassenonderzoek.

1910~1920 - In 1791 kwam het landgoed in handen van de Arnhemse burgemeester mr.
J.N. van Eck.

1923 - Bovenaan het pad werd een fontein geplaatst omzoomd door veldkeien. Onderaan het pad werden een tweetal ronde perken aan weerszijden van de beek, nog een fontein, een bruggetje en in de breedte gemetselde treden aangelegd. De fonteinen gingen in de Tweede Wereldoorlog verloren.

Landhuis Mariëndaal en landgoed gezien vanuit de lucht. [Luchtfoto van KLM Aerocarta, die geen toestemming voor publicatie geeft] Afbeelding is HIER te zien.
1929 - Landhuis Mariëndaal, gezien vanuit het westen (Oosterbeek). Uit de rechterbenedenhoek komt de Schelmseweg, die via een brug de in 1845 geopende spoorlijn Arnhem-Utrecht oversteekt. Op de noordelijke kant vervolgt de weg zijn route via het oorspronkelijke tracé. Omdat het gemeentebestuur de scherpe bocht bij het spoorwegtalud voor het verkeer komende uit de richting Amsterdamseweg erg gevaarlijk vond, (er waren regelmatig ongelukken) werd de Schelmseweg daar in 1939 verlegd. Het huidige parcours was daarvan het gevolg. De oude weg is in het bos nog goed te herkennen. [Bron: Gelders Archief, Collectie: 0782 - Henriëtte de Beaufort]

±1930 - Voorgevel van huis Mariëndaal. [Bron: Gelders Archief, Collectie: 0782 - Henriëtte de Beaufort]

1935 - Dit is het vroegere huis Mariëndaal. Tijdens de Slag om Arnhem in september 1944 werd het huis zwaar beschadigd. De renovatie vond plaats in 1948 en een jaar later betrok het Bedrijfslaboratorium voor Grond- en Gewasonderzoek (Blgg) het gebouw. (meer)

1977 - Landhuis voor de restauratie. Het puin van het in de Tweede Wereldoorlog deels gehavende landhuis en de geheel vernielde bijgebouwen, waren indertijd in de vijver gestort. [Bron: Beeldbank van de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed. (Licentie:CC BY-SA 4.0)]

1977 - Landhuis na de restauratie. De renovatie van het huis vond plaats in 1948 en werd bekostigd met financiële steun vanuit het Marshallplan, beschikbaar gesteld door de Verenigde Staten. Een jaar later betrok het Bedrijfslaboratorium voor Grond- en Gewasonderzoek (BLGG) het gebouw. Het BLGG bouwde ook de ‘modernere’ stukken aan het landhuis die de huidige staat van de opstallen heeft bepaald.
Het puin van het in de Tweede Wereldoorlog deels gehavende landhuis en de geheel vernielde bijgebouwen, waren indertijd in de vijver gestort. Bron: Gelderland in beeld / Vermeulen, F.H.B., Mariëndaal; klooster, landgoed, lab.]
|